Categorie archief: Iran

Nieuwe kansen

Twee nieuwe kansen krijgt de wereld: een ontwakende(?) EU en een heropend Iran. Griekenland herademt alvast wat; gaat de rest van het subcontinent nu ook nadenken? Iran zal onderdelen voor vliegtuigen kunnen importeren, en wie weet hele nieuwe vliegtuigen. Want ze vliegen daar met een zootje oud roest, niet mooi meer. En het kan wat in Griekenland investeren; liever dat dan Poetin of China. De relatie GR-IR was vanouds uitstekend. Nadelen heeft de opening ook: er zullen meer SUVs komen wegens de dalende benzineprijzen. De Iraniërs zullen ‘gezegend’ worden met McDonalds en Starbucks en misschien  door het dolle heen raken.

4 reacties

Opgeslagen onder Economie/Wirtschaft, Europa, Iran

Mislukte staten

Een mislukte staat (failed state) is een staat waarin de overheid nauwelijks contrôle meer heeft over het eigen grondgebied en zijn machtsmonopolie verloren heeft. De grootste mislukte staat is Pakistan (187.000.000 inwoners).

Vier jaar geleden schreef ik dat Amerika belang had ‘bij een sterk Iran, omdat de oostgrenzen van dat land verdedigd moeten worden. De grenzen met Pakistan en Afghanistan zijn lang, lek en gevaarlijk. Er woedt daar al jaren een soort oorlog tegen de wilde krachten en drugskartels uit de oostelijke buurlanden. In Iran verblijven drie miljoen Afghaanse vluchtelingen, die eventueel in vijanden zouden kunnen verkeren. Als men Iran ontspanning, hergroepering en burgeroorlog zou gunnen, zou er een soort mega-Somalië kunnen ontstaan, een zwart gat, een failed state van ongekende omvang; AFG, PAK, IR. Misschien zou ook het net weer opkrabbelende IRQ gevaar lopen het moeras ingezogen te worden. Dat zou een ongelofelijke ramp zijn; zoiets ter grootte van de derde wereldoorlog.’

Het is inmiddels veel erger geworden. Syrië en Irak zijn ook mislukte staten geworden. De ‘wilde krachten‘ (Taliban, ISIS) zijn opgekomen zoals brandnetels opkomen waar de andere vegetatie gemold wordt. Des te belangrijker is het dat Iran overeind blijft, sterk en niet-democratisch, want anders zou het ook verdeeld raken. En een stevig Iran is niet alleen belangrijk voor Amerika, zoals ik toen schreef, maar in de eerste plaats natuurlijk voor de bewoners, en voor ons en voor de hele wereld. Het ziet er gelukkig naar uit dat de USA en Iran binnenkort wat beter gaan samenwerken.

Of de wereld een zo groot zwart gat kan hebben? Somalia heeft men geaccepteerd. Nu, na hoeveel jaren ook al weer? vertonen zich daar op de ruïnes tekenen van nieuw leven. Maar Somalia was maar klein en dun bevolkt, en de enige overlast die het gaf was wat piraterij. Als Iran ook kapot zou gaan ging het om een gebied van 3500 kilometer breed met 350 miljoen inwoners; dat is niet meer te behappen. Pakistan alleen al is een gigantische puinhoop.

Oekraïne is hard onderweg; dan hebben we ook een mislukte staat in de achtertuin. Een heel kleintje hebben we zelfs in huis: Kosovo.

6 reacties

Opgeslagen onder Economie/Wirtschaft, Europa, Iran, Politiek

Geraffineerde propaganda

Hasan Rohani is de president van Iran, die het een stuk beter doet dan de vorige, Ahmedinejad. Maar ook hij is natuurlijk een machtsmens in een dictatuur, een bobo, een hohes Tier, dat zichzelf middels propaganda in scène zet. Alleen doet hij dat zo geraffineerd, met zoveel charme … of wat zeg ik, natuurlijk doet hij het niet zelf. Laten we er maar vanuit gaan dat bijgaande (ondertitelde) clip spontaan door medewerkers in zijn bureau in elkaar is gezet. Ik keek mijn ogen en luisterde mijn oren uit: een stuk aardiger dan Hitler, Stalin of Mussolini, ik ken geen bovenbaas die zich zo vriendelijk en toch indringend weet te verkopen. Alleen Kennedy misschien, die had dat ook: dat charmante en dat gevoel voor media. 

Misschien vindt U het helemaal niet zo geraffineerd, maar U moet natuurlijk bedenken dat men in Iran niet zoveel gewend is, en zeker niet van overheidswege. En passant ziet U ook nog enkele vrouwen zingen, zomaar in hun blote gezicht. Is ook taboe-doorbrekend.

3 reacties

Opgeslagen onder Iran

Ontspannen met Perzisch

Sinds enige tijd leer ik wat Perzisch, en ik merk nu al dat het me makkelijker afgaat dan Arabisch, hoewel dat toch mijn hoofdvak was. Allicht, zal iemand zeggen: Perzisch zit veel eenvoudiger in elkaar. Dat is altijd maar betrekkelijk waar. Het is net als met fluit spelen, dat in het begin makkelijker is dan viool. Voor gevorderden zijn beide instrumenten toch even moeilijk.

Maar er is nog iets. Arabisch heb ik onder ongunstige omstandigheden geleerd: verknipte docenten, slechte leermiddelen, het blijvende gevoel dit nóóit te zullen kunnen. Het was bovendien voor mij decennia lang een plicht, een heilig moeten, zoals ik nu postuum begin te ontdekken. Terwijl Perzisch alleen maar een aardige vrijetijdsbesteding is, die in aangename sfeer wordt genoten. Het is mede daarom dat die taal mij vanzelf aanvliegt. Nou ja, het beetje dat ik er nu van ken dan.

Het is te vergelijken met Frans en Italiaans. Met Frans begon het gezeur al op de lagere school. Op de middelbare school was het vreselijk; ik heb de lessen hoofdzakelijk soezend doorgebracht – wat overigens pedagogisch waardevol is! En daarbovenop nog die Fransen en Brusselaars, die geen gelegenheid voorbij laten gaan om je te laten voelen hoe beroerd je Frans is. Toen ik merkte dat ik Frans nodig had voor mijn vak ben ik Franse literatuur gaan lezen. Dat was een genoegen en zo heb ik er toch nog vrij veel van geleerd. Die bevangenheid, dat gevoel van druk is echter gebleven. Maar dan het Italiaans! Ik ken er maar heel weinig van: een verblijf in Rome, een leerboekje, de rest opgepikt uit opera’s of liederen. Maar het beetje dat ik heb staat volledig tot mijn beschikking en ik kan er vrolijk verder mee improviseren. Geen blokkades. Dat merken de gesprekspartners ook, dus die gaan daar goed op in. Welnu, zo gaat met dat Perzisch ook.

Gun uw kinderen dus een aardige Chinese gouvernante, dan leren ze bijna vanzelf een nieuwe wereldtaal.

7 reacties

Opgeslagen onder Iran, Persoonlijk, Taal

Iran en Israël: oude vrienden

Nadat Rafsanjani al in de zomer had verklaard niet in oorlog te zijn met Israel, nadat president Rohani en de Minister van BuZa Zarif van Iran in september de joden per twitter een gelukkig nieuwjaar hadden gewenst, kwamen er nu signalen uit Israel, o.a. van president Shimon Peres, dat men het Iraanse volk liefheeft. Het zou me werkelijk niet meer verbazen als de Iraans-Israëlische vriendschap, die sinds 1990 sterk bekoeld was, binnenkort werd opgewarmd.

1 reactie

Opgeslagen onder Iran, Nabije_Oosten

Studiedag met economen

Vrijdag was een zware dag: ik heb namelijk het grootste deel van een symposium over de economische sancties tegen Iran hier te M. bijgewoond. Die sancties hebben me al jaren geïnteresseerd. Deskundigen uit zes landen inclusief Iran waren aangereisd. De helft van het gezegde heb ik niet begrepen, want de sprekers waren allemaal economen en ik ben dat niet. Veel slecht Engels ook gehoord daar. Bij één spreker had ik de verdenking dat wat hij zei wel degelijk ook in woorden te zeggen was geweest, maar misschien beheerst hij die niet zo goed als de formules die hij op de wand projecteerde. Formules bieden net als in de taalwetenschap een schijn van exactheid, maar omdat de helft van de data niet exact is komt daar toch niet veel van terecht.

In  mijn onschuld had ik verwacht, na deze dag nu eindelijk de sancties tegen Iran te zullen begrijpen. Maar nee. In de modellen van economen is vaak het verband met de werkelijkheid zoek. Of het was mooi in kaart gebracht tot 2010, maar wat daarna kwam was toch eigenlijk koffiedik kijken, bij gebrek aan harde gegevens. Of men concentreerde zich op een of ander aspect, zonder het grote geheel in het oog te houden.

Toch heb ik veel geleerd: Bij voorbeeld heb ik van knappe economen de bevestiging gekregen van wat ik altijd al vermoedde: dat een schaduweconomie economisch best gezond is, de bevolking tevreden maakt en de regering stabiliseert, zolang zij maar niet zó groot wordt dat zij de officiële economie overwoekert. Deze les had ik in de praktijk al begrepen in Griekenland indertijd; in Egypte daarentegen was het erg uit de hand gelopen.

En dat sancties het werkzaamst zijn in de eerste twee jaar nadat zij worden opgelegd. Daarna heeft men zich aangepast, een schaduweconomie opgezet, de nodige sluipwegen gevonden enzovoort. Dit was al aan tientallen gevallen van economische sancties doorgerekend.

Die deskundigen kunnen ook aardig cynisch zijn. Zo hoorde ik er een zeggen: wanneer de lijdensdruk op het volk door economische sancties met een factor x vergroot wordt moet de toediening van ideologie (resp. religie, of nationale trots) met een factor y worden versterkt om een samenleving stabiel te houden. En dit dan als een wetmatigheid; niet speciaal op Iran toegespitst. Kortom, pleur er een scheut religie in, dan houden ze het weer een poosje vol. Dit mechanisme wordt in Iran zeker goed begrepen.

Er werden ook vragen niet beantwoord: waarom was er juist nú die bereidheid tot gesprek in Genève, en vorig jaar al in Oman? Of wilden ze allemaal weer eens lekker eten en een nieuw horloge kopen, net als de uitzichtloze duuronderhandelaars uit Israel en Palestina en al die Joegoslaven indertijd? De olieprijs is momenteel laag. Het vrijkomen van grote plassen olie uit Iran zou die prijzen nog met 10% verlagen; dat kan toch niet in de zin van de heersende oliemultinationals zijn? Zou het een persoonlijke eerzucht van Obama zijn, dat akkefietje met Iran nog te klaren? Maar daarvoor ontbreekt hem de tijd. Die sancties liggen in de USA deels vast in wetten, die alleen door de senaat …, mijn God, wat een nachtmerrie nog.
Misschien begon Khamenei de nadelen nu ook te voelen. Naast zijn baan als Führer beheert hij immers een zakenimperium t.w.v. een miljard of zestig, en dan is het lastig geen toegang te hebben tot het internationale bankverkeer.

De aanwezige politicologen waren ook lekkere jongens. Ze hebben bevestigd wat ik al vermoedde: dat je eigenlijk met een atoombom niet kunt gooien. Zelfs al zou je precies kunnen mikken, je zult zeer waarschijnlijk behalve het doel ook het buurland onaangenaam treffen, dat misschien net jouw bondgenoot is of moet worden. Het beste kun je een eiland bombarderen, zei men: Japan ofzo. Ja, of een gebied in het holst van Rusland; maar de Russen gooien natuurlijk terug.
Afgezien van het allang bewezen feit dat Iran geen atoombom heeft en ook binnenkort niet zal hebben zou het deze nooit op Israel kunnen laten vallen zonder ook vele Palestijnen, Libanezen. Jordaniërs en Syriërs te doden, en dat zullen ze uit overwegingen van public relations niet willen.

Waarom doen staten dingen met elkaar die duidelijk in niemands belang zijn? Gewoon, zomaar, ‘omdat het kan’. Het zijn net mensen. De vergelijking met bullying grote jongens op een schoolplein werd ook enkele malen gemaakt, en daarvoor hoef je geen hoogleraar in de economie te zijn.
Eén geleerde noemde de sancties een massavernietigingswapen. Veel kinderen en volwassenen sterven omdat ze geen toegang tot medicijnen meer hebben; veel mensen, bij voorbeeld studenten die in het buitenland willen studeren, zien hun levensplan gefnuikt, enzovoort.

Over die sancties zelf misschien nog een andere keer.

7 reacties

Opgeslagen onder Bildung und Uni, De mens, Iran, Politiek

Sint en Piet in Iran

noroozIn Iran weten de geleerden ook niet precies waar Zwarte Piet vandaan komt. Meestal is hij als zzp-er onderweg (zeer zwarte piet), maar er is ook een traditie volgens welke hij als hulpje van een sinterklaasachtige figuur optreedt. Het gaat om cadeautjes, muziek en een hoop lol.

1 reactie

Opgeslagen onder Iran

Iran update

Hoe gaat het inmiddels met …

… de economische sancties? Ongeveer 10% van de Iraanse import komt uit Duitsland. Voor 3,5 miljard spullen. Iran exporteerde voor 900 miljoen naar Duitsland. De Duitse handel is tevreden over de toename in het afgelopen jaar. Om me tot de eerste levensbehoeften te beperken: sinds 2009 zijn er 500 Porsches verkocht.

… de kernenergie? De kernenergiecentrale in Bushehr is ook dit jaar niet geopend. Al 36 jaar niet, en dat hoewel daar technici gesignaleerd zijn die kort te voren nog bij … eh, Siemens werkten (ssstt!). Moesten die alleen maar de schade door Stuxnet herstellen? (NASCHRIFT 8.9.2011: Nu is de centrale wel aangesloten. Maandag plechtige opening. Maar pas in november gaat hij aan het net.) Er gaat een aanzienlijk gevaar vanuit: hij staat namelijk in een gebied waar veel aardbevingen zijn.

… de subsidies op de prijzen van benzine, levensmiddelen e.d.? Die zijn/worden afgeschaft en vervangen door directe uitkeringen, die je als een aanzet tot een basisinkomen kunt beschouwen.

… de stenigingen? Ook het afgelopen jaar is er weer niemand gestenigd in Iran. Geen wonder, want stenigingsvonnissen worden sinds enige jaren (2008?) in de praktijk door hogere rechtbanken omgezet in andersoortige doodstraffen of gevangenisstraffen. Deze interesseren de bloedgeile media niet; daarom hoor je daar weinig over. Zahra Bahrami is in januari 2011 opgehangen. Mevrouw Ashtiani, de laatste kandidate voor steniging, zit nu in de gevangenis voor een jaar of wat. De vraag is wat prettiger is…

5 reacties

Opgeslagen onder Iran

Iran 2010 – Werwaarts Iran?

Af en toe denk ik na over Iran, niet in de laatste plaats omdat mijn cursus Perzisch nu begonnen is.

Bij mijn bezoek in mei heb ik een land gezien, dat zich de laatste dertig jaar verrassend heeft ontwikkeld. Een redelijk succesverhaal, en dat ondanks een ellendige regering én economische sancties uit de buitenwereld.
Hoe zou het zijn als Iran een betere regering had en die sancties werden opgeheven? Met tientallen miljarden inkomsten per jaar extra én een beter beleid, zou het land dan als een komeet omhoog schieten en van half ontwikkeld naar heel ontwikkeld land evolueren? Eerlijk gezegd betwijfel ik dat dat betere beleid er zou komen. Maar dat is meer een buikgevoel, want echt verstand heb ik er niet van.
In dat geval zou het Amerikaanse roofdierkapitalisme er weer binnentrekken. De economie zou boomen, jawel. Er is zoveel olie, gas en ander spul dat misschien de ‘Hollandse ziekte’ zou uitbreken. De aanwezigheid van enorm veel grondstoffen maakt een land moeilijk ontwikkelbaar. Denk aan Nigeria, dat door een olieplas de vernieling in gedreven is.
Voor Iran zijn er niet echt voorbeelden. Zuid-Korea of Brazilië zijn niet vergelijkbaar; Turkije misschien nog eerder. Hoe dan ook, er zou er al spoedig een klasse van uitbuiters ontstaan die in niets zou onderdoen voor de huidige. De corruptie zou niet verdwijnen. Veel van de nieuwe miljarden zouden naar het buitenland gesluisd worden. Grote delen van de inheemse industrie zouden kapot gaan wanneer zij niet langer hun best moesten doen en aan de ijzige wind van wereldwijde concurrentie werden blootgesteld. De nutsbedrijven zouden geprivatiseerd worden en dus net zo beroerd worden als in de USA en bij ons. Wegvallende subsidies en stijgende prijzen zouden voor sociale onrust zorgen. De sociale voorzieningen zouden mogelijk het loodje leggen. Politiek zou het land waarschijnlijk verdeeld raken, misschien zou er zelfs haat tussen de verschillende volkeren of religieuze denominaties worden gezaaid. Burgeroorlog? Dan is de boom gauw weer over.
Wil ik dan dat de huidige regering in Iran nog langer blijft zitten? Bah, nee. Maar gelukkig hoef ik niets te willen, want er gebeurt toch wat er gebeurt. Waarschijnlijk verandert er de komende jaren niet zoveel; voor de inwoners is het te hopen dat de scherpe kantjes van het regime wat afslijten. Een soort Iraans Breznjev-regime dan maar?

3 reacties

Opgeslagen onder Iran

Iran 2010 – economische sancties 5

Er is nu enige tijd verstreken sinds de invoering van nieuwe, strenge sancties tegen Iran. En ziedaar: Europa en Japan passen onder druk van de USA die sancties strenger toe dan ooit, terwijl de USA zelf er eerder soepel mee zijn en ondershands vrolijk handel drijven met Iran.
Zoals altijd gaat het niet om morele verontwaardiging of diepe bezorgdheid over een boosaardig regime, maar om lucratieve handel en om macht. Obama heeft Europa en Japan kennelijk steviger in de greep dan zijn voorganger. Misschien denkt hij: delen van de wereld ontglippen mij; wat ik nog heb houd ik goed vast.

1 reactie

Opgeslagen onder Iran