Categorie archief: Duitsland

Mini-herinneringen: tentamens buitenlanders

Toen ik nog les gaf moest ik natuurlijk ook tentamens afnemen en scripties beoordelen, en er waren enkele gevallen met buitenlanders waarbij mijn beoordeling voor de betrokkenen ernstige gevolgen kon krijgen. Dat kwam door een omstandigheid buiten mij om: de overheid gaf buitenlanders soms een tijdelijk visum, dat verlengd zou worden bij succesvolle studie, en anders niet. Zo werd ik soms ongewild de autoriteit die over het verblijf in Duitsland besliste, en daarmee over iemands hele levensloop. Maar wat moest ik doen? Een slecht tentamen is een slecht tentamen; natuurlijk mochten ze het overdoen, maar als het dan niet beter werd ging ik toch niet zeggen dat het allemaal in orde was?

Nog in Frankfort: Een Koerdische student uit Iran, die een tekst had ingeleverd die werkelijk volledig waardeloos was heb ik dus afgewezen. Woede en teleurstelling bij hem, maar ik voelde mij er zelf natuurlijk ook niet lekker bij. Deze jongen wist zich echter te redden: hij ging naar de theologische faculteit en daar werd zijn scriptie met open armen ontvangen. Hij gered, ik verbaasd en een beetje kwaad. Hij heeft me nog jaren vuil aangekeken als ik hem in de stad tegenkwam.

Van een Georgische studente, die zeer sympathiek was en bij iedereen geliefd, werd ik nog treuriger. Ik had haar graag laten slagen, maar dat ging niet, tot twee keer toe was het echt onvoldoende. Tranen, een moeilijk parket, want haar zieke moeder was ook in Duitsland, en dan zou zíj terug moeten naar Georgië? Maar zij werd door haar studiegenoten gered. Die hebben haar ondersteund, bijlessen gegeven en keihard met haar gewerkt, zodat zij de stof toch nog onder de knie kreeg en bij de derde keer zelfs een zeven behaalde. Dat was een opluchting, ook voor mij. Weer tranen, maar nu van vreugde. En de overvloedige dankbetuigingen van een smekeling die wordt verhoord. Nee, nee, dat moest ik streng afwijzen: ze dankte haar slagen niet aan mij, maar aan haar harde werk en eventueel aan haar studiegenoten die haar geholpen hadden. Maar ik wilde best een glas Georgische wijn meedrinken.

Lastig was ook de beoordeling van scripties die door buitenlanders werden geschreven. Ik beoordeelde dan de inhoud, en niet het Duits waarin zij geschreven waren. Tenzij het Duits zo slecht was, dat er geen inhoud uit te distilleren viel. Als niet-Duitser die zelf geen perfect Duits schreef kon ik moeilijk anders. Maar wanneer iemand slecht Duits schreef en er dan ineens enkele perfecte zinnen opdoken, was even googelen meestal voldoende om te weten waaruit hij die had gecopieerd. Bij Duitse moedertaalsprekers beoordeelde ik overigens wél het Duits waarin ze geschreven waren, en dat schrijnde.

Ook de moedertaalsprekers pleegden natuurlijk plagiaat met behulp van het internet, maar dan was het niet zo makkelijk ze daarbij te betrappen. Ongeveer twee jaar voor mijn pensionering werd ik mij bewust van de omvang van de plagiaat-problematiek. Als je het goed deed zou het nakijken van een scriptie voortaan veel tijdrovender worden, want dan moest je het geschrift helemaal op plagiaat gaan uitvlooien. Daar bestond wel behulpzame software voor, maar ik had er geen zin in en dacht: dat moet een volgende generatie docenten maar opknappen. Ik ben er vrijwel zeker van dat ze dat niet gedaan hebben.

Het allertreurigste geval met een buitenlandse studente was in Marburg: een Afghaanse, die er ook niets van terecht bracht, maar ook nog op merkwaardige wijze bedrog pleegde. Bij een schriftelijk tentamen had ze enige zinnen opgeschreven die uit mijn eigen syllabus stamden, compleet met mijn kleine eigenaardigheden in stijl en de taalfoutjes die ik in het Duits nog altijd maakte. Letterlijk overgeschreven dus. Zelfs al zou ze heel goed geweest zijn in memoriseren—wat ze niet was—die kleine details had ze dan toch niet mee onthouden? Gezakt, baksteen, verwijt van bedrog, verweer. De afdeling juridische zaken erbij. Deze gaf te kennen dat ze heel goed begreep hoe het zat, maar dat er vooral geen schandaal van moest komen en of ik haar maar wilde laten slagen. De directeur van ons instituut dacht er net zo over, en dat was wat mij treurig stemde. Die vrouw was namelijk een vrome muslima, van top tot teen in doeken gehuld, waarin natuurlijk makkelijk spiekbriefjes te verstoppen waren of zelfs hele syllabi, en wie zou haar gaan fouilleren? Het instituut was toen nog nieuw en streefde ernaar, een van de centra in Duitsland te worden waar moslims islamitische theologie konden studeren. Dan zou het erg ongelegen komen, meteen een vrome muslima af te wijzen, temeer daar de dame zeer luid klaagde en dreigde met haar broer, een brutale jongen die bij een radioprogramma voor buitenlanders werkte.

Met die studente liep het nog min of meer goed af. Ik heb haar toen voor dat tentamen natuurlijk een tien gegeven, die lol liet ik mij niet afnemen. Maar korte tijd later stond zij weer op de stoep: ze wilde het tentamen nog eens doen. Ze had zich tot God gewend, veel gebeden en begrepen dat ze fout geweest was, en nu had zij hard gewerkt en of ze het nog een keer mocht proberen. Dat mocht, en nu was het resultaat bevredigend. Daarna was ze ineens verdwenen; nooit meer iets van gehoord, wat ik helemaal niet erg vond.

De houding van onze directeur in deze affaire was mij zwaar tegengevallen. Gelukkig werd het om andere redenen niets met die islamitische theologie. Die belandde namelijk in Frankfurt, waar al een kern zat van twee door Turkije gefinancierde hoogleraren. Geen slechte lui, maar het gaat natuurlijk niet aan, zo’n studierichting vanuit het buitenland te laten financieren. Dat vond de minister aanvankelijk ook; maar op een dag, toen ze nog eens in haar portemonnee had gekeken, draaide ze om en liet de Turken in Frankfurt hun gang gaan. Ze doen het goed, op hun manier, maar ik wilde daar niets mee te maken hebben en was ook blij dat Marburg ervan verschoond bleef.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Afghanistan, Arabisch, Duitsland, Godsdienst, Islam, Onderwijs, Studenten, Taal

Duitsland loopt in

Een reactie plaatsen

22 juli 2021 · 11:40

Meer twijfel

Gisteren met het hele koor gezongen. Het was niet zo vermoeiend, want als de andere stemgroepen apart werden genomen kon mijn mond dicht blijven. Maar aangenaam vond ik het toch niet. Al die mensen zo dicht op elkaar; en houd ik eigenlijk wel van muziek? Het stuk van Mouton is mooi hoor, en het lukte best goed, maar het kon me niet veel schelen. Waar is de vervoering gebleven die ik voelde tijdens mijn eerste deelname aan dit koor? Goed, even aanzien maar, zoals G. mij aanried.

Dit weekend heb ik overigens gelegenheid te testen of ik nu inderdaad zo graag in complete afzondering leef, want tot dinsdagavond zal ik behalve de caissière van de supermarkt waarschijnlijk niemand zien. Iedereen is weg, op vacantie en zo. Ik zal in ieder geval de gelegenheid waarnemen een flinke ruk aan mijn onderzoeksproject te geven. [Doe dat dan ook, en ga niet zitten klooien.]

Op vacantie zal ik niet gaan, en zeker niet naar het besmettelijke Nederland. Wel ben ik vanmiddag naar Butzbach gereden en weer terug. In Butzbach heb ik niets te zoeken, maar het is een aardig stadje op een half uur rijdens, dat nu even als Ausflugsziel fungeerde. Ik had daar twee bedoelingen mee. Om te beginnen het autorijden te oefenen. Die vaardigheid is niet verloren, maar ruim een jaar lang heb ik alleen maar heel korte ritjes gemaakt en de rij-conditie moet weer opgebouwd worden. Anders kom ik nooit meer met de auto naar Nederland, en de trein lijkt me voorlopig niet geschikt. Ten tweede wilde ik voelen hoe het is om zo maar naar een plaats te gaan om die te bezichtigen en er wat rond te lopen. Vroeger was dat soort dagjestoerisme heel normaal, maar het komt me nu volkomen ongerijmd voor.

Het bleek een succes, en wel hierom: De laatste anderhalf jaar waren arm aan indrukken, ik zag en deed telkens hetzelfde. Butzbach is een stadje met veel mooie, oude architectuur en dat levert honderden, zo niet duizenden nieuwe indrukken op. Ruimtes, straten, lijnen, hoeken, decoraties, proporties, kleuren, alles is anders dan thuis, je kijkt je ogen uit. Zo veel nieuws had ik lang niet gezien. Vroeger was ik mij dat nooit bewust, omdat je zo vaak iets nieuws meemaakte en dat spelenderwijs verwerkte. Ik denk dat het goed en gezond is, de stomp geworden geest opnieuw met allerlei moois en verscheidens te voeden, en niet alleen uit boeken.

Wel raar was dat het grote marktplein en nog twee straten geheel overdekt waren met terrassen waar gegeten en gedronken wordt. Doen die mensen nooit eens iets gewoons? Werken, boodschappen misschien? Veel normale winkels waren er trouwens niet. Misschien is dat het lot van mooie stadjes, dat ze een toeristische bestemming worden.

Volgende bestemming misschien Würzburg? Dan kan ik meteen weer aan files wennen.  

Terwijl veel mensen in de war raakten toen Corona kwam, werd ik euforisch. Nu het virus wijkt, zijn velen opgelucht, maar ik ben in de war, en wat knorrig ook.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Duitsland, Gezondheid

Nog niet naar Nederland

Nee, ook niet naar Groningen.

1 reactie

Opgeslagen onder Duitsland, Gezondheid, Nederland

Deltawerken

Het vaccinatiegebeuren is in Duitsland zeer goed en grondig (en ook duur) georganiseerd. Dat het aanvankelijk niet zo goed liep kwam doordat het vaccin nog niet overvloedig aanwezig was. Nu is dat er volop; waar het momenteel aan ontbreekt is mensen die zich willen laten inenten. Terwijl er juist spoed geboden is, met het oog op Delta.

Er zijn ook hier wappies die op grond van een geloofsovertuiging geen injectie willen, al zijn het er geloof ik minder dan in Nederland. Maar de meeste mensen die zich niet laten inenten zijn alleen maar lui of traag: ze komen er niet toe, ze zullen later nog wel eens zien. Verrassend veel mensen weten nog steeds niet goed wat ‘dat corinna’ nu eigenlijk is. Denkt u aan de familie Flodder en dergelijke. Jonge mensen denken vaak dat zij geen injectie nodig hebben, omdat zij van Corona hoogstens verkouden worden. Ja, of Long Covid krijgen, en intussen ook nog hun omgeving besmetten. (‘Long Covid? wat is dat nou weer; nee ik krijg dat niet, ik ben topfit.’)

Misschien is de Duitse organisatie té goed, te nobel geweest en moet er naar meer flodderige oplossingen worden gezocht? In Keulen waren er al met veel succes prikbussen in achterstandwijken ingezet. Of rijd eens een fabrieksterrein op met zo’n ding. Voor de werknemers een verzetje: een uurtje vrij, dat trekt. Elders helpen misschien lollies en ballonnen, of een gratis wrijflot, of een substantiëlere beloning. Daklozen zijn blij met een bankbiljet. Prikacties op scholen waren ook een makkelijke mogelijkheid geweest, maar die kans is al verkeken, want het wordt zeer binnenkort zomervakantie. Worstjes en een big band op het marktplein misschien? Kraampjes op de stations?

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Duitsland, Gezondheid

Grammatica

Het is de tijd van de eindexamens middelbare school, Gymnasium zoals ze die hier noemen, al wordt er maar zeer zelden Grieks onderwezen. Weer hoor ik trotse vaders, zoals dertig jaar geleden al in Nederland, die verkondigen dat het niveau op de scholen niet lager is geworden, eerder integendeel: wat Hans-Jürgen niet allemaal moest weten en kunnen, daar konden wij in ónze tijd niet aan tippen!

Al heb ik zelf geen kinderen, er zijn er wel heel wat door mijn handen gegaan, en op één punt moet ik deze vaders beslist tegenspreken. De kennis van de moedertaal: taalbeheersing, zinsontleding, grammatica, you name it, alsook spelling zijn de afgelopen decennia wel zienderogen achteruit gekacheld. Dat blijkt al uit de grote toeloop bij de cursussen Duits voor eerstejaarsstudenten, waar op beperkte schaal ingehaald kan worden wat op school geleerd had moeten worden. Dat zijn cursussen voor studenten met Duits als moedertaal en een middelbare schooldiploma! 

Maar zelf kreeg ik er ook mee te maken, toen ik enkele jaren een college Arabische syntax gaf. Het was buitengewoon moeilijk de Arabische grammatica uit te leggen aan mensen die geen notie hadden van de Duitse—die, met andere woorden, niet wisten wat een onderwerp is, of een bijwoord, of een betrekkelijke bijzin (en dan natuurlijk in het Duits). Om mensen zulke dingen bij te brengen bestaan methodes, die ik heb leren kennen bij de taalhulp aan buitenlanders; je kunt inderdaad bij nul beginnen, met behulp van plaatjes en dergelijke. Maar waarom dat niet leren in de laatste klas van de Basisschool, of de eerste van het vervolgonderwijs?

Ik kon en wilde niet geloven dat zulke dingen op Duitse Gymnasia niet onderwezen werden. Leraren Duits en ook studenten vertelden me bij navraag dat dit alles natuurlijk wél onderwezen werd, maar dat scholieren er weinig belang aan hechtten, zodat het het ene oor inging en het andere weer uit. Concentratie of onthouden is toch al zo moeilijk geworden als de hele tijd het mobieltje roept. Wis- en natuurkunde, en biologie en zo, die waren belangrijk, maar taal? Iedereen kende toch vanzelf al Duits? Hier was de school dus toch tekort geschoten: misschien niet in het eigenlijke onderwijs, maar in het toekennen van een plaats aan deze leerstof in het grotere geheel van Bildung.

Inderdaad leert ieder kind, iedere laaggeletterde de regels van zijn moedertaal speels, op intuïtieve wijze. Maar dat houdt op wanneer een zeker niveau is bereikt: als het om wat ingewikkeldere uitingen gaat of om grote precisie heb je daar geen genoeg aan. Het is, zachtjes uitgedrukt, erg handig als je die regels wél expliciet maakt en er nog een bovenbouw op zet van nog wat meer regels, zoals dat in mijn tijd op de Lagere School en zeker in het vervolgonderwijs werd gedaan. Bij het verkrijgen van menige interessante baan is die kennis onontbeerlijk, en bij het leren van een vreemde taal ook.

Mijn generatie gymnasiasten leerde van vreemde talen voorál de grammatica. In de praktijk leerde je ze dan spreken — of niet. Het bleef altijd wat houterigs houden, zo’n gymnasiast die zijn mond opentrok in het Frans. Bij de studie Arabisch was het nog erger; het was een wonder dat het soms toch nog goed kwam. In de laatste twintig jaar zijn de leermiddelen vreemde talen sterk verbeterd, in die zin dat men probeert de studenten de taal ongeveer zó bij te brengen als kinderen het van nature leren: blootstellen aan, eindeloos herhalen, video’s, liedjes, hen zelf de regels laten ontdekken (zonder die dadelijk expliciet te maken), woordenschat erin stampen door leuke tekstjes en ze eindeloos te laten herhalen met variaties. Ja, dat werkt: Små grodorna, små grodorna är lustiga att se—zo’n kinderliedje dat ik ooit heb opgepikt in een cursus Zweeds is onvergetelijk. Het werkt ook bij Arabisch, hoewel dat een taal is die alleen geschreven wordt, en het bespaart de studenten veel remmingen en houterigheid. Maar onze studenten ontdekten dan in hun tweede of derde jaar dat zij de systematiek van die taal vrijwel niet kenden, kortom de grammatica, en of Dr. Emigrant die er even bovenop wilde zetten. Het was bij die gelegenheid dat ik merkte dat zelfs basiskennis van de Duitse grammatica hun vaak ontbrak. Het werd dus een echt moeilijke taak, maar ik vond het ook leuk om hen bij dat nulpunt af te halen. Na drie jaar ging het al heel aardig. Zoals in ieder onderwijs: al docerend leer je zelf het meest.

1 reactie

Opgeslagen onder Bildung und Uni, Duitsland, Taal

Grens

Het kaartje is alweer een week oud, maar het toont duidelijk het verschil tussen bij voorbeeld Ruttistan en Merkelanië. Waar dat aan ligt moet u zelf maar bedenken. In België lijkt het nog erger; anderzijds zijn daar ook gebieden waar de lucht zuiver is.

Intussen is Duitsland nog bleker blauw geworden. Mijn Landkreis behoort helaas niet tot de bleekste vlekken. Nog altijd is de incidentie iets boven de tien.

Er is nog geen reden tot uitzinnige vreugde, want er wordt op vele fronten hard gewerkt aan de Vierde Golf.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Duitsland, Gezondheid, Nederland

Treinkaartjes

2 reacties

4 juni 2021 · 09:37

Coronamoe

Niet veel te melden van het Corona-front. Het aantal besmettingen daalt in mijn Landkreis, over het geheel genomen, maar op sommige dagen toch weer niet. Echt opschieten doet het niet, en dat moet ook gezegd worden van de inentingen. Het zou allemaal zoveel sneller gaan, had men beloofd; er was zelfs al sprake van een stroomversnelling, maar altijd onder voorbehoud: als het vaccin geleverd wordt. En het is nu maar de vraag of dat gebeurt. Wat ik niet wist is dat veel grondstoffen voor vaccins uit India komen, en dat land heeft zijn spullen nu zelf nodig. Kortom, weer vertraging.

Besmettingen per week per 100.000          Totaal der ingeënten in Duitsland

7 mei Marburg-Biedenkopf 104,8
18 mei Marburg-Biedenkopf 55,9
23 mei Marburg-Biedenkopf 96,3
26 mei Marburg-Biedenkopf 52,6
31 mei Marburg-Biedenkopf 55,0
1e  31,5%      2e  8,8%
1e  37,5%      2e  11,5%
1e  39,9%      2e  13,6%
1e  40,8%      2e  14,8%
1e  43,0%       2e  17,6%
1 juni Marburg-Biedenkopf 55,9
2 juni Marburg-Biedenkopf 56,7
3 juni Marburg-Biedenkopf 46,9
4 juni Marburg-Biedenkopf 39,3
5 juni Marburg-Biedenkopf 30,4
6 juni Marburg-Biedenkopf 32,0
7 juni Marburg-Biedenkopf 33,2
8 juni Marburg-Biedenkopf 24,7
9 juni Marburg-Biedenkopf 22,3
10 juni Marburg-Biedenkopf 16,2
11 juni Marburg-Biedenkopf 27,1
12 juni Marburg-Biedenkopf 23,9
13 juni Marburg-Biedenkopf 26,3
14 juni Marburg-Biedenkopf 25,5
15 juni Marburg-Biedenkopf 20,2
16 juni Marburg-Biedenkopf 19,0
17 juni Marburg-Biedenkopf 13,8
18 juni Marburg-Biedenkopf 10,9
19 juni Marburg-Biedenkopf 10,5
20 juni Marburg-Biedenkopf 9,7
21 juni Marburg-Biedenkopf 9,7
22 juni Marburg-Biedenkopf 6,1
23 juni Marburg-Biedenkopf 5,7
24 juni Marburg-Biedenkopf 3,6
25 juni Marburg-Biedenkopf 4,0
26 juni Marburg-Biedenkopf 4,0
27 juni Marburg-Biedenkopf 5,3
28 juni Marburg-Biedenkopf 5,3
29 juni Marburg-Biedenkopf 5,3
30 juni Marburg-Biedenkopf 5,3
1 juli Marburg-Biedenkopf 4,3
1e  43,3%      2e  18,0%
1e  43,9%      2e  18,8%
1e  44,6%      2e  19,6%
1e  45,0%      2e 20,1%
1e  45,4%      2e 20,7%
1e  45,4%      2e 20,7%
1e  45,7%      2e 21,3%
1e  46,0%      2e 21,9%
1e  46,5%      2e 22,8%
1e  47,0%      2e 23,9%
1e  47,5%      2e 24,8%
1e  48,1%      2e 25,7%
1e  48,1%      2e 25,7%
1e  48,4%      2e 26,2%
1e  48,7%      2e 26,8%
1e  48,9%      2e 27,6%
1e  49,6%      2e 28,8%
1e  50,1%      2e 29,6%
1e  50,6%      2e 30,4%
1e  50,6%      2e 30,4%
1e  50,8%      2e 31,1%
1e  51,2%      2e 31,6%
1e  51,6%      2e 32,4%
1e  52,2%      2e 33,5%
1e  52,9%      2e 34,1%
1e  53,3%      2e 34,8%
1e  53,3%      2e 34,8%
1e  53,6%      2e 35,4%
1e  54,0%      2e 35,8%
1e  54,5%      2e 36,5%
1e  55,1%      2e 37,3%

2 reacties

Opgeslagen onder Duitsland, Gezondheid

Moe en opgewonden

Gisteren heb ik met iemand een uitstapje gemaakt naar Büdingen, waar ik al vijftien jaar niet meer geweest was. Het is nog altijd een prachtig stadje met een mooi kasteel, al toonde het zich niet op zijn best. In januari is er namelijk een enorme overstroming geweest van het flutriviertje de Seemenbach. Dat was al eerder voorgekomen: in de stad zagen we een streep op een muur uit 1757 op ongeveer een meter van de grond: tot daar was het water toen gekomen, en ook in 2003 schijnt het mis geweest te zijn. Er was echt wel een opvangbekken aangelegd, maar dat was blijkbaar niet groot genoeg. Deze ramp moet in januari in het nieuws geweest zijn, maar ik heb hem toen gemist. Wat we nu zagen waren de herstelwerkzaamheden, die positief stemden; wat we niet zagen was het leed van de slachtoffers, faillissementen enzovoort.

Het probleem van het kasteel is grotendeels een ander: de vorst (of graaf? dat is me niet duidelijk) Ysenburg-Büdingen had verkeerd geïnvesteerd en heeft niet veel meer te makken. Dat resulteerde in een vervallen kasteel en een gesloten park, omdat de bomen dreigen om te vallen.

Ondanks al het kapotte maakt het geheel nog altijd een overweldigende indruk. Tot ver in de achttiende eeuw moet het een belangrijke en welvarende plaats geweest zijn, waarvan talloze royale huizen en gebouwen getuigden. En niet te vergeten de nog grotendeels intacte stadsmuur met torens en poorten. Omdat het mooi weer was leek het net vakantie en waren we ‘er eens helemaal uit’.

Dat laatste bleek bij thuiskomst een merkwaardig gevolg te hebben. Ik was namelijk doodmoe en kapot. Geen bezigheid, hoe eenvoudig ook, wilde nog lukken: lezen, muziek luisteren, TV kijken, het ging niet, ik heb alleen maar wezenloos op het balkon gezeten en ben om half tien naar bed gegaan. En dat terwijl de inspanningen niet zo groot geweest waren: twee maal een uur rijden over een rustige Autobahn, wat ontspannen wandelingen door een kleine stad, een picnic onder de stadsmuur, koffie gehaald bij de ijsboer en lekker in de zon gezeten. Om half tien vertrokken en om vier uur alweer thuis. Die overmatige vermoeidheid moet aan het corona-isolement liggen. Al ging ik moe naar bed, de slaap wilde ook niet komen, omdat de hele dag nog door mijn hoofd spookte. Ik ben niets meer gewend, zo veel ‘nieuwe’ indrukken en de langste autorit sinds een eeuwigheid. Als het leven weer normaler wordt zal ik daar heel geleidelijk aan moeten wennen.


Sven Teschke
, Büdingen

4 reacties

Opgeslagen onder Auto, Duitsland, Gezondheid