Onze manier van leven 2

1024px-Rape_of_the_negro_girl_mg_0026Nederlanders kunnen soms erg tobben over de vraag of zij wel racistisch zijn. Ik kan ze geruststellen: natuurlijk zijn we dat al eeuwen. Dat spreekt vanzelf voor een gewezen koloniale macht, die ook in slaven handelde.
In Straatsburg, waar ik enige dagen was, zag ik een verrassend schilderij: Le rapt de la négresse (De verkrachting van de negerin) van Christiaen van Couwenbergh, een bordeelscène vervaardigd in 1632. Mij verraste het tenminste; misschien kende U het al lang. Twee mannen staan op het punt zich meester te maken van een zwarte vrouw, die daartegen luidkeels protesteert. Haar ogen zijn naar buiten het schilderij gericht; daar zou zij graag zijn, maar gezien de overmacht maakt zij niet veel kans te ontsnappen. De ene ongeklede man heeft haar stevig te pakken, de andere staat haar uit te lachen om haar gejammer. Een derde, geklede, man staat toe te kijken met een houding van ‘hemeltje lief!’, maar grijpt niet in. Is dat de schilder, bent U het, ben ik het?

4 reacties

Opgeslagen onder Kunst, Nederland

4 Reacties op “Onze manier van leven 2

  1. Het schilderij lijkt niet helemaal afgewerkt, gezien de achtergrond van de omhoog stekende vrouwenarm.

    Erkenning dat racisme in ons zit is één ding, maar vervolgens doemt een leger van (politieke) kwakzalvers op die aan deze kwaal een einde willen maken.

  2. Wie hangt nu zoiets op de schoorsteenmantel, zelfs in de 17e eeuw. De afgebeelde mannetjes komen over als een stel onnozele kinkels die niet doorhebben waar ze mee bezig zijn. Het kan ook zijn dat dat gewoon aan hun kapsel ligt. Wat een oenen. En als de schilder een bordeelscene heeft zitten schilderen vraag je je af waar het verkrachtingsaspect in zit. Wat zou de message van dit schilderstukje destijds geweest zijn, vraag ik me af. Dat het wel OK was, zo te zien, in elk geval niet dat de vrouw met haar verzet tegen die twee malloten een punt had.

  3. @groninganus: Inderdaad, die achtergrond. Misschien was een schilderij als dit niet bedoeld voor de markt? Of zouden mensen het in hun slaapkamer hebben opgehangen?

    Wat helpt tegen racisme is veelvuldige omgang met personen van ander ‘ras’. Dan merk je die andere huidskleur enz. niet eens meer.
    Politieke kwakzalvers helpen nooit, niet tegen deze kwaal en niet tegen de vele andere.

  4. @Irene: Dat het een verkrachting betreft, al dan niet in een bordeel, wordt duidelijk door het verzet van de vrouw, dat de man links bijzonder grappig lijkt te vinden.
    In het grote museum van Straatsburg was dit het enige schilderij waarnaast een gedrukte rechtvaardiging van de aankoop en de vertoning hing. Het zou er namelijk om gegaan zijn, de slavernij aan de kaak te stellen, en de kritische houding van de schilder (belichaamd in de geklede man) te laten zien. Eerlijkgezegd heb ik daar grote twijfels over, maar ik ben op het gebied onvoldoende thuis om er iets zinnigs over te zeggen.

Reageer

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s