De voorzienigheid G…?

In 1991, 1993, 1994, 1999 en 2007 heb ik gesolliciteerd. Op de banen die ik werkelijk had heb ik nooit gesolliciteerd. Terugblikkend zie ik dat het een zegen was dat ik geen van die andere banen heb gekregen. Het lijkt wel of een beschermende hand meermalen heeft ingegrepen om me voor allerlei ellende te bewaren. Providentia, voorzienigheid? Van wie dan? ik geloof er niet in. Toch lijkt soms of die bestaat, maar waarschijnlijk alleen als het goed met je gaat. Als je bijv. door een ongeval in een rolstoel belandt zul je niet gauw aan voorzienigheid denken. Hoewel christenen en moslims dat misschien wel doen en er een beproeving in zien.

Het kan ook ingewikkelder. In 1993 zou ik naar Marokko gaan om een oude vriend te bezoeken. Ik had het ticket en het visum al, maar toen ging het niet door, omdat de vader van die vriend overleed. Achteraf gezien was het heel goed dat ik toen niet Marokko ben gegaan; het zou om meer dan één reden niet prettig zijn geworden, maar daar wil ik nu niet op ingaan. Nee, ik was blij dat ik voor dit reisje bewaard was gebleven. Bewaard? Was er dan een macht die het zo geregeld had? Natuurlijk was het niet zo, dat iemand die vader had laten overlijden om mij voor dat verkeerde reisje te behoeden.

In 2001 zou ik voor drie maanden naar Princeton, USA gaan, maar dat ging toen niet door vanwege 9/11 en de daarop volgende ontreddering. Gelukkig maar; ik in P. was vooral pijnlijk geworden. Maar natuurlijk was het niet zo, dat die terreuraanslag werd gepland of aangestuurd om mij van Princeton vandaan te houden.

Arthur Schopenhauer was de hier op de loer liggende gedachtegang blijkbaar niet vreemd. Hij probeert de dwaasheid ervan wat af te zwakken door er een Latijnse naam aan te geven:

In de grote droom die het leven is, is de verhouding wederkerig, omdat niet alleen de een in de droom van de ander precies de rol speelt die nodig is, maar ook omgekeerd, zodat iedereen ten gevolge van een echte harmonia praestabilita allen maar droomt wat hem volgen zijn eigen metafysische bestiering uitkomt, en alle levensvormen zo kunstig met elkaar zijn verweven, dat iedereen ervaart wat goed voor hem is, en tegelijkertijd presteert wat anderen van hem van hem verlangen. Het grote wereldgebeuren past zich dus aan het individuele lot van vele duizenden mensen aan, en voor ieder op een individuele manier. Alle gebeurtenissen in het leven van een mens zouden dus op twee fundamenteel verschillende manieren samenhangen: ten eerste in de objectieve, causale samenhang van de loop der natuur; ten tweede in een subjectieve samenhang, die alleen bestaat met betrekking tot het belevende individu en net zo subjectief is als zijn eigen dromen, waarin de opeenvolging en inhoud van de taferelen eveneens noodzakelijk bepaald is, maar dan zoals dat het geval is met de opeenvolging van de scènes in een toneelstuk, naar het ontwerp van de schrijver. Dat die twee soorten samenhang tegelijkertijd bestaan, en dezelfde gebeurtenis als een schakel in elk van die twee totaal verschillende ketens precies past, en iedereen de held is in zijn eigen drama en tegelijk een figurant in dat van een ander, dat gaat ons begrip volledig te boven en kan alleen mogelijk zijn door middel van die wonderbaarlijke harmonia praestabilita.

‘Transscendente Spekulation über die anscheinende Absichtlichkeit im Schicksale des Einzelnen (1851)’ in: Parerga und Paralipomena I; mijn vertaling.

Nee, het blijft onzin; Schopenhauer pikt het reeds bestaande begrip harmonia praestabilita op en geeft daar een eigen invulling aan. Net zulke onzin als bij voorbeeld het geloof, dat de loop der sterren invloed heeft op het huwelijksleven of het verloop van een oorlog. Het is een vrome wens, dat dingen die synchroon verlopen in causale samenhang met elkaar staan.

3 reacties

Opgeslagen onder Godsdienst, Persoonlijk

3 Reacties op “De voorzienigheid G…?

  1. Zelf heb ik 2 keer gesoliciteerd, waarvan de 2e keer pro forma. Dwz die vacature was voor mij en in overleg met mij geschreven. Ik ben echter 5x aangenomen. Daarbij ben ik een paar keer gevraagd voor en baan en dat zet de verstandhouding werkgever-werknemer onbedoeld op z’n kop.

    Zelf heb ik baanmatig geen slechte ervaringen met mijn keuzes. Maar net als ieder ander heb ook ik een goedpraatgen. Maar ik ben ook snel tevreden en heb nooit hoge eisen aan een salaris gesteld. Leuk werk dat niet botste met mijn opvattingen vond ik belangrijker. Die belangrijke keuzes heb ik wel vaak in de ochtend gemaakt, nadat ik goed had geslapen. Volgens mij is dat wel belangrijk. De uitdrukking ‘slaap er nog eens een nachtje over’ wordt naar mijn mening te vaak in de wind geslagen.

    Ooit hoorde ik van en groot onderzoek in GB dat mensen die foute keuzes maken, dat vaak blijven doen. Volgens mij omdat ze onvoldoende tijd nemen om een keuze te maken en het niet doen op en moment dat ze goed in hun vel zitten.

  2. Ik had dus bij herhaling foute keuzes gemaakt, maar ‘men’ heeft ze voor mij ongedaan gemaakt.

  3. @Emigrant: Zelf solliciteerde ik twee maal (vrij recent ook nog: in 2011 en 2014) maar werd beide keren afgewezen. De baan uit 2014 bestaat al niet meer … Het werk komt me eigenlijk altijd aanwaaien, en misschien waren de sollicitaties wel een vorm van hybris.

Reageer

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s